Is radicalisering de schuld van de maatschappij? Deel 1

“Radicalisering is niet de schuld van de maatschappij,” zo vat deredactie.be de standpunten samen die Bart De Wever verdedigde in de tweede helft van het interview met Sven Kockelmann in KRO’s Oog in Oog. Ik heb hem dat niet letterlijk horen zeggen, en ik ben er ook niet helemaal zeker van dat het een volledig correcte samenvatting is, maar het is wel precies het punt waar ik eens wil bij stilstaan. Is radicalisering wel of niet de schuld van de maatschappij?

Wat ik met verbazing moest vaststellen is dat de uitspraak wel degelijk een geldige positie is. De idee dat radicalisering niet de schuld van de maatschappij is, spreekt zichzelf niet tegen, valt niet bij de minste wind uiteen. Het was nog niet eerder bij mij opgekomen zo over de zaak te denken, maar toen ik erover dacht, merkte ik dat het een stabiele positie was.

Het betekent dat iemand die bijvoorbeeld terrorist wordt een individuele keuze heeft gemaakt en dat die keuze honderd procent zijn verantwoordelijkheid is en nul procent de verantwoordelijkheid van de maatschappij. Er hoort ook nog iets anders bij: nergens krijgen de mensen meer kansen dan bij ons. Dat heb ik De Wever wel letterlijk horen zeggen.

Dat iedere Antwerpenaar “heel veel kansen” krijgt is een essentieel onderdeel van De Wevers standpunt. Anders zou het immers betekenen dat het gedrag van de burgers niet de schuld maar evenmin de verdienste van de maatschappij is. Ondersteuning voor de burgers – concreet bijvoorbeeld geld voor scholen en buurtprogramma’s – zou geen enkel nut hebben, want op de individuele keuze van de burger zou de maatschappij op geen enkele manier een invloed kunnen uitoefenen. Er zou geen enkele band zijn met bestrijding van om het even welke criminaliteit. Het zou louter om de liefdadigheid gaan. – Maar dat is het dus niet. De kansarme Antwerpenaar die het verkeerde pad heeft gekozen, heeft dat pad afgewogen tegen een veelheid aan kansen die nergens anders zo groot is. Antwerpen is dus geen Noord-Korea, waar je tenslotte ook alleen maar in de gevangenis vliegt als je tegen de wet gezondigd hebt. Nee, want daar hebben ze het minste kansen, in Antweren het meest. En dat ondanks het feit dat er sinds 1930 socialistische burgemeesters zijn geweest!

Radicalisering (of om het even welke criminaliteit) is geen schuld van de maatschappij, en er is ergens een kritieke hoeveelheid kansen die de maatschappij moet aanbieden. De maatschappij mag daar volgens De Wever niet onder blijven. (Want anders zou het niet nodig zijn erop te hameren dat de kansen nergens anders zo groot waren, het zou in deze context volstrekt niets met de zaak te maken hebben.) Dat is de ondergrens in het spectrum van de hoeveelheid kansen die de maatschappij moet aanbieden. Er is echter ook een bovengrens. Op een bepaald moment moet de maatschappij zeggen: “Genoeg is genoeg.” Dat blijft natuurlijk de essentie van De Wevers betoog: het draait om eigen verantwoordelijkheid, niet om gepamperd worden.

Niemand weet waar die twee drempels, de bovengrens en de ondergrens in het kansenspectrum, precies liggen, maar dat hoeft ook niet om beleid uit te stippelen.

Tot daar wat ik kan afleiden uit het interview. Deel twee volgt.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

w

Verbinden met %s