deus ex machina

Mensen lachen graag met een deus ex machina. Het wordt quasi aangeleerd om ermee te lachen. Maar één ding dat dat lachen is, is begripsloos. Men begrijpt het alsof het erom te doen was dat het verhaal goed moet aflopen. En wat gebeurt er in de huidige wereld als iemand ervoor moet zorgen dat een verhaal goed afloopt? Ha, het verhaal goed laten aflopen zonder deus ex machina natuurlijk! Dat gaat zomaar in het jaar 2014, en daarom hebben we het met onze maatstaven van nu ook zo moeilijk om te begrijpen waarom het vroeger niet zo gemakkelijk ging.

Waarom ging het niet in de verhalen van een paar eeuwen geleden? Die vraag stelt men zich niet eens terwijl men zich eroverheenweglacht. Omdat men andere maatstaven had voor een verhaal – maar als ik die begin uit te leggen beweeg ik mij natuurlijk al weg van het huidige denken, dan trek ik de les die men gewoonlijk weigert te leren. Maar goed: welke maatstaven waren het dan? Gewoon dat er een orde in het verhaal zat. Het kon niet de hele tijd in een bepaalde richting toelopen en dan op het einde nog onbeslist blijven of het in de ene dan wel in de andere richting zou aflopen. Nee, als het de hele tijd in een richting geëvolueerd was, dan moest het ook altijd in diezelfde richting eindigen. De enige manier om er op het einde toch nog een andere draai aan te geven was door een goddelijke interventie. Iets anders zou het hele stuk futiel gemaakt hebben. Tegenwoordig worden stukken of romans voortdurend futiel gemaakt (in de zin die overeenstemt met de maatstaven van toen) door allerlei verkeerde eindes.

Advertenties

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s